|
|
PLANOLOGISCHE KERNBESLISSING
2006
PROJECT MAINPORTONTWIKKELING
ROTTERDAM
Deel 4; Definitieve
tekst na parlementaire instemming
In een aantal gebieden in Rijnmond
is sprake van een combinatie van knelpunten in de leefomgevings-
kwaliteit, die om een oplossing vragen. Gelet op de aard van de
knelpunten kunnen deze niet via generiek (milieu-)beleid worden
opgelost, Zij vragen om een aanpak op maat: via een gebiedsgerichte
benadering. Dit houdt een definiëring in van de gewenste kwaliteit van
de leefomgeving per gebied. Om de gewenste kwaliteiten ook daadwerkelijk
te realiseren, zal per gebied een samenhangend pakket van maatregelen en
uitvoeringsprojecten worden geformuleerd. De gemeenten Westvoorne en
Goedereede en de deelgemeenten Hoek van Holland, Charlois en Hoogvliet
in de gemeente Rotterdam komen als projectgebied in aanmerking.
Het
openen van het Qostvoornse Meer middels een doorbraak van de Brielse
Gatdam wordt in het kader van de verbetering van de leefomgevings
kwaliteiten Westvoorne niet wenselijk geacht. Om als nog de
leefomgevings kwaliteit in Voorne te verbeteren is het BRG-project
"Kwaliteitsimpuls Oostvoornsemeer" voorzien. In het kader van dit
project wordt onderzocht of door de realisatie van een zoutwater inlaat
het brakwatermilieu kan worden verbeterd en wordt gekeken naar het
peilbeheer en oever maatregelen.
Het oostvoornsemeer is een diep en uiterst helder
(brak)-water (half zoet/half zout) wat sinds jaren één van de
belangrijkste oefenplaatsen is voor het sportduiken.
De grootte van dit
water (270 hectare) bedraagt van Oost naar West 2500 mtr. en van Noord
naar Zuid 400 tot 900 mtr. De diepte varieert van 20/25 meter tot 30/35
meter waarbij er enkele putten zijn van net iets meer dan 40 meter. Het Oostvoomsemeer behoort tot de provincie Zuid-Holland, in het zogenaamde
Rijnmondgebied. De beheerder van het Oostvoornsemeer is het waterschap
De Brielse Dijkring in Den Brielle
Ontstaan
Het Oostvoomsemeer ontstond in het begin van de jaren zestig toen uit de
oude waterweg naar Rotterdam zand werd gewonnen om de Maasvlakte op te
kunnen spuiten. Het ontstond in twee fasen, allereerst het meest
oostelijke deel dat met een dam van zee was gescheiden. Later heeft men
westelijk van deze dam een andere dam opgetrokken en het westelijk deel
uitgediept. Op de Maasvlakte die aldus was ontstaan, werd een
industriegebied neergezet met onder andere overslaghavens en een
elektriciteitscentrale. De dam tussen de Noordzee en het meer is een
beschermd natuurgebied.
aanleg bandenspoor
Steiger
In Nederland en zelfs in Duitsland en België is onder de sportduikers
het Oostvoomsemeer erg populair voor de zowel recreatieve-, als oefen-
en examenduiken. In 1997 werd door het Recreatieschap
Voome-Putten-Roozenburg een beleidsplan ontwikkeld, waarin de duiksport
een zeer belangrijke rol speelt. Speciaal voor de duikers werd een
steiger aangelegd bij "slag Stormvogel" voorzien van twee trappen die de
duiker in staat stelt zonder veel moeite vanuit het water de steiger op
te komen. De parkeermogelijkheden en de bewegwijzering zijn op alle
plaatsen sterk verbeterd. In het water zijn diverse objecten afgezonken
zodat er altijd wel wat te zien valt.
De Vissen
Het meer is door zijn geïsoleerde positie bepaald vissoortenarm, maar we
vinden hier toch de driedoomige stekelbaars (Gasterosteus aculeatus),
paling (Anguilia anguilla), tarbot (Platichthys fiesus), dikkopjes (Pomatoschistus
minutus), donderpadden (Myxocephalus scorpius), puitaal (Zoarces
viviparus), uitgezette regenboog-forellen (Salmo trutta), strandgapers (Mya
arenaria) en kokkels (Cerastoderma edule) en een populatie haring (Clupea
harengus). In de winter kunnen we soms hier zelfs flamingo's zien waden
in het ondiepe water.
Duikstation
Aan de noordkant van het meer zijn twee duikcentra’s te vinden. Aan de
slag "Baardmannetje" vinden we het Europoort Dive Center sinds 1987 en
aan de slag "Stormvogel" het duik/vul-centrum sinds 1993.
Restaurant
Tevens is op de slag Stormvogel gevestigd een Petit Restaurant genaamd
"Paviljoen Stormvogel" waar men het inwendige kan verzorgen. Het terras
van dit Paviljoen is speciaal voor duikers in de wintermaanden overdekt,
zodat men bijv. tussen twee duiken door met duikpak nog aan, gebruik kan
maken om het één en ander te consumeren.
Varen
Het Oostvoornsemeer is een recreatiegebied aan de rand van 's werelds
grootste haven vlak onder de rook van de petrochemische industrie, wat
door de mens buitgemaakt werd op de zee. Vroeger was deze voormalige
zandbank ’Maasdroogen’; een waar scheepskerkhof en daarom zal het
Oostvoomsemeer ongetwijfeld meer scheepswrakken herbergen dan tot nu toe
zijn ontdekt! Op het gehele Oostvoomsemeer is het verboden om te varen
met een zowel brandstof als elektrisch aangedreven motor. Het varen met
een roeiboot is toegestaan.
Hoe er te komen
Het Oostvoomsemeer, ligt aan het begin van de Maasvlakte. Komend vanuit
de richting Rotterdam (Botlektunnel) moet de A15 worden aangehouden
richting Europoort. Direct na de Callandbrug gaat de A15 over in de N15.
Vervolg deze N15 (Europaweg) richting Oostvoome. Na zo'n 10 kilometer
rijdt men over de Dintelhavenbrug (Dintelhaven) en dan na zo'n 2
kilometer over de Suurhoffbrug (Hartelkanaal). Direct na deze brug gaat
men linksaf en dan de eerste naar rechts en rijdt verder parallel met de
Europaweg. De eerste links is de slag Storrnvogel, de tweede links is de
slag Bergeend (waar veel surfers zijn) en de derde links is de slag
Baardmannetje.
Sportvissen
Doordat het meer ook onder beheer kwam van de visfederatie "Randstad",
werd besloten in het Oostvoornsemeer regenboogforel uit te zetten.
Voorheen mocht de sportvisser 2 forellen per man per dag meenemen, maar
vaak waren het er meer. Nadat er in okt. 1996 1200 kg. forel was
uitgezet, is dit beleid veranderd. Er mag uiteraard wel worden gevist,
maar "alle" gevangen vis moet worden teruggezet. Het Oostvoornsemeer
heeft een uitzonderlijk goed leefmilieu waarin de uitgezette forel
ongeveer 2 centimeter per maand groeit. Er is voor de regenboogforel een
rijk en gevarieerd voedselaanbod, er zijn enorm veel stekelbaarzen,
garnaaltjes en vlokkreeftjes. De forel die hier zijn neus voor optrekt,
is er ook een populatie haring in het meer aanwezig. Het visseizoen is
gesloten van 15 okt. tot 15 dec.
Oefenboeien
Zowel bij het Duik/vul Centrum (slag Stormvogel), als bij Europoort Dive
Center (slag Baardmannetje) zijn boeien op verscheidene dieptes
geplaatst die enkel en alleen de dieptes markeren voor de
duikopleidingen, duikoefeningen, duikmodules en duikexamens. Deze
oefenboeien zijn voor elke duikinstructeur met cursisten te gebruiken.
Tevens geven deze boeien afstanden aan voor een snorkeltraining. Alle
informatie daarover zijn aanwezig bij de genoemde duik/vul stations.
De WRAKKEN
Wrak 1 De Archimedes
De Archimedes was een stoomzeilschip dat in 1839 haar eerste
reis maakte. Dit stoomzeilschip werd gebouwd in Engeland voor de
Ship Propeller Company en het bijzondere van dat schip was, dat
het was uitgevoerd met de eerste schroefpropeller en sloot
hiermee het tijdperk van de raderboten af. De Archimedes had een
lengte van ongeveer 41 meter, een breedte van 8 meter en een
hoogte (holte) van zo'n 8 meter. Het schip mat 240 Bruto
Register Ton (BRT). De krukas en de zuigerstangen zijn nog goed
te zien van het wrak. Hier en daar liggen er wat delen van de
boeg. Na wat onderzoek bij het Bureau Hydrografie van de
Koninklijke Marine in Den Haag en de archieven van de
Zuid-Hollandse Reddingsmaatschappij bleek dat dit Britse
stoomzeilschip Archimedes mogelijk in 1868 op de zandbank van
”Maasdroogen” was vergaan. Dit stalen wrak ligt op 18 meter
diepte bij Europoort Dive Center (slag Baardmannetje).
Wrak 2 De Amsterdamned
In 1987 vonden in het Oostvoornsemeer filmopnamen plaats voor de
Nederlandse speelfilm 'Amsterdamned' een film van Laurens Geel
en Dick Maas. Deze film brak in 1989 alle bioscooprecords. In de
film 'Amsterdamned', die zich afspeelt in het sportduikersmilieu,
vergaat er een klein houten scheepje in de grachten van
Amsterdam. Daar de Amsterdamse grachten totaal ongeschikt waren
voor de filmopnamen onderwater, had men besloten deze
onderwateropnamen in het Oostvoornsemeer te maken. Een houten
scheepje werd aldus afgezonken en de filmopnamen gemaakt. Van
dit houten wrakje, wat 15 meter diep bij de Europoort Dive
Center ligt, is weinig van over doordat het veel bedoken is. Er
resten alleen nog maar enkele plankjes.
Wrak 3 (naam onbekend)
In 1976 vonden enkele sportduikers, een houten scheepswrakje op
vier meter diepte vlak onder de kant tegenover Paviljoen
Stormvogel. Daar men het historisch belang van deze vondst
inzag, vroeg zij een vergunning tot opgraving aan bij de
Rijksdienst voor Oudheidkundig Bodemonderzoek in Den Haag. Met
zes sportduikers werd aan de opgraving begonnen. Met behulp van
een airlift werden vele kubieke meters zand van het wrak
weggezogen en in ondieper water gestort. In het wrak werden
talloze voorwerpen gevonden, waaronder drie ijzeren kanonnen van
ongeveer één meter lengte inclusief kanonskogels, een musket,
tinnen borden, bestek en musketkogels. Verder een handvol
munten, pijpenkoppen en een paar lege flessen. Getracht werd om
deze verzameling aan diverse maritieme musea te slijten, maar
daar was helaas geen belangstelling voor en alles verdween in
particulier bezit. Het wrak blijkt in werkelijkheid uit de 17e
eeuw te stammen en was mogelijk van Engelse of Ierse oorsprong,
gezien de munten die waren gevonden op het wrak en de inscriptie
op de tinnen borden. De lengte bedraagt ongeveer 14 meter, de
breedte ongeveer 4 meter. Het wrak ligt recht op haar kiel en
balanceert boven een steile afgrond op 5 meter diepte.
Wrak 4 V.O.C.
In 1989 werd in het Oostvoornsemeer door een groep Rotterdamse
sportduikers een onbekend historisch scheepswrak ontdekt. In
datzelfde jaar werd, onder leiding van de afdeling Onderwater
Archeologie van het Ministerie van WVC in nauwe samenwerking met
de sportduikers, een opgraving op het wrak verricht. Het wrak is
waarschijnlijk van Spaanse origine uit de zestiende eeuw,
blijkens de vondsten van scherven van aardewerk, een klein kanon
en enkele mortiergranaten met een gewicht van 150 (!) kilo met
het kruit er nog in. Het wrak ligt op een diepte van 12 tot 17
meter recht tegenover Paviljoen Stormvogel maar dan wel aan de
overkant.
Wrak 5 vliegtuigwrak
Het Oostvoornsemeer herbergt een wrak dat in het duikerswereldje
zo goed als tot een mythe is verheven: het vliegtuigwrak. In de
zomer van 1967 werden bij zuigwerkzaamheden in het huidige
Oostvoornsemeer vliegtuigwrakstukken aangetroffen. Er werden
ronde trommels met munitie uit 1938-1939, alsmede een
mitrailleur van het type Browning MK11 en een vliegtuigmasker
naar boven gehaald. Verder nog vele platen vliegtuigaluminium,
alsmede spanten die deel uitmaakten van de romp en de vleugels.
Naar de herkomst van de wrakstukken werd een onderzoek
ingesteld, waaruit bleek dat deze afkomstig waren van een
Engelse bommenwerper van het type Bristol Blenheim. De
bommenwerper was van het 18e Squadron van de R.A.F. en werd
vermoedelijk na een aanval in de Rotterdamse haven terugvliegend
naar Engeland door een aantal Duitse jagers van het type
Messerschmidt 110 neergeschoten. De 3 koppige bemanning hebben
de crash niet overleefd. De piloten, Lt. Wormington en Sergeant
Maydon zijn begraven in Oostvoorne en Sergeant Stanley is nooit
gevonden. Tijdens de oorlog heeft men de staart en één van
vleugels met motoren geborgen. Ondanks de vele duik-speurtochten
naar het wrak is het niet meer teruggevonden, mogelijk zijn de
overgebleven aluminium-resten vergaan en door de afkalving van
de kant onder het zand geraakt.
Onderwatertunnel
De onderwatertunnel is een duikobject dat 30
en 31 augustus 2003 geplaatst is in het Oostvoornse Meer door
duikvereniging O.S.V. Ascon uit Monster, ten behoeve van alle
duikers. Het gebruik ervan is vrij, maar geschiedt altijd voor
uw eigen risico en verantwoording.De tunnel is 46,5 meter lang
en is 120 cm hoog en 100 cm breed. Groot genoeg dus om doorheen
te duiken.De hele tunnel is gemaakt van polyester en is
opgebouwd uit 26 aan elkaar gekoppelde segmenten.Elk segment
bestaat uit een onderschaal, en een transparante
(lichtdoorlatende) bovenschaal.
Om de ± 5 a 6 meter is een ontsnappingsgat aan de bovenkant van
de tunnel gemaakt. Hier is gewoon de bovenschaal verwijderd. Het
is een flink gat waar je makkelijk in en uit kunt zwemmen.
Verder is de tunnel voorzien van pijlen die de
zwem(duik)richting aangeven (dit om spookzwemmers te voorkomen)
en ook aangeven waar de ontsnappingsgaten zijn. Op de bodem van
de tunnel zijn tegels gelegd zodat de tunnel wat zwaarder is en
dus steviger op zijn plaats ligt.De ingang bevindt zich op 10
meter diepte en de uitgang ligt om en nabij de 6 meter, dus
trimmen is
noodzakelijk als je door de hele tunnel zwemt De ingang van de
tunnel is aangeboeid
 |
Tot slot
In de nabijheid van het Duik/vul Centrum (slag Stormvogel) liggen nog drie wrakken die de
moeite waard zijn om deze eens te beduiken. Dit is alleen voor de wat
geoefende duiker, want er zal een flink stuk gesnorkeld moeten worden,
aangezien deze wrakken niet bepaald voor de deur liggen. Het
Duik/vulstation (slag Stormvogel) zal u graag verder willen informeren over de aldaar
gelegen wrakken en objecten. Bij het Europoort Dive Center (slag Baard-
mannetje) zijn ook enkele onderwater-objecten geplaatst wat zeker de
moeite waard is om dit eens te beduiken. Alle informatie over deze
objecten zijn bij het Europoort Dive Center aanwezig.
Met dank aan Arnold Mitgenberg
|
